Tarih I — sayfa 312

312 TARIH Alezya üzerine çekilmeye mecbur oldu ve oraya kapandı. Sezar bu mevkii sardı ve imdada gelecek gol kuvvetlerine karşı da müdafaa tertibatı aldı. Hakikaten Versengetoriksin emrile 250.000 kişilik bir gol ordusu Alezya önünde göründü. Muharebe üç gün devam etti, muhasırlarm şiddetli huruç hareketleri püskürtüldü, imdat ordusu parça parça taarruz ettiği için, bu taarruz da kırılıyordu. Bu vaziyet karşısında Versengetoriks şahsını feda ederek hemşerilerinin hayatını kurtaracağına hüküm verdi ve Sezara gidip teslim oldu. Romaya götürüldü, 6 sene hapiste kaldı, Sezarın zafer alayı günü idam olundu. Bundan sora Galya Romanın bir vilâyeti oldu (M. E. 51). Gollüler, bundan sora Sezara para ve sadık asker membaı oldular. 3. SEZARIN DİKTATÖRLÜĞÜ SEZAR ÎLE POMPENIN BOZUŞMASI ROMADA ANARŞİ Sezar, Galyaya hareket eder etmez Komada işitilm.edık derecede intizamsızlıklar başladı. Klodyüs, etrafına topladığı çetelerle Romada katiller, yangınlar, soygunculuklarla şehri tethiş ediyordu. Bu adam, Pompeyi hiçe sayıyor ve onun katlini de hazırlıyordu. Pompe Senatoya yanaştı ve onun hoşuna gitmek için menfada bulunan Çiçeronu da getirtti. Çiçeronun hitabeti sayesinde kendi salâhiyetini tevsi ettirdi. Fakat, Sansör Katonun torunlarından genç Katon son derecede fazilet nümayişlerile Senatoya hâkim oldu. Bu sebeple Senato, Pompeye istediği kadar müsaadeli davranmadı, bundan memnun olmıyan Pompe, bu defa Sezara yanaştı. Sezar, Galya fetihlerini ikmal etmek için kumandanlığını uzatmak ihtiyacında idi. Diğer taraftan Krasüs te, askerî zaferlere teşne olduğundan şark ordusunun başına geçmek istiyordu. Bu üç adamın herbiri, diğerine henüz muhtaç olduklarından bir yerde buluşarak yaptıkları konferansta ittifaklarını kuvvetlendirdiler (M. E. 56). Şu noktalar üzerinde de anlaştılar: A— Sezarın Galyadaki kumandanlığı beş sene uzatıldı. B — Pompe ve Krasüs konsül intihap olundu. C — Bir reyiamla, Senatoya rağmen Pompeye, İspanya ve Afrika valiliği ve Krasüse Suriye valiliği verildi.