Tarih II: Ortazamanlar · Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti · İstanbul, 1931 · TARİH
Hint Türk mimarisinin bariz hususiyetlerinden biri, çini
yerine mermer kullanılmasında«!*. Bu itibarla Iran camileri
harap olduğu halde meselâ Taç Mahal türbesi urk zevkinin en güzel ve ebedî bir nümunesı olarak parlamaktadır.
Delhi civarındaki Humayunun türbesi Kanunî Süleyman
devrinin bazı İstanbul camilerini andırır; bu itibarla Mimar
Shıanın ismi bizce meçhul bir talebesi tarafından yapılmış
olması muhtemeldir (Res. 111) . . .
Ekber devri, Hint-Türk mimarisinde yerli Hint tesirlerinin
çoğaldığı zamandır. Bu imtizaç, Ekber tarafından 1570-74 te
yapılan Fetihpurda ve bilhassa bu şehirde Turkı Sultana denilen beş katlı sarayda ve bu sarayın kabul salonlarında
görünür (Res. 110, 112).
Sahcihan zamanı Hint-Türk mimarisinin en parlak devridir. Bu devrin en güzel eserleri, Delhide büyük camı ve
Türk imparatorlarının saraylarıdır. Şahcihan tarafından,
1646-53 te yaptırılan ve İnci camii yahut Motı mesçıdı denilen cami pek temiz ve nefis bir eserdir. Bununla beraber
Şahcihamn en güzel eseri Agradaki Taç Mahaldır.
Hint-Türk resim san'ati tamamen Hindistanda vücut bulmuş nefîs bir san'attir. Avrupa müzelerinde mevcut Hint-Türk
resim kolleksiyonları o devrin san'at ve inceliğim ve saray
muhitini gösteren hakikî birer şaheserdir.
Hasılı şerefli ve kahraman Timur ailesi mensupları, hatta
inhitat devrinin hükümdarları ve o zamanın türk san'atkâr
ve âlimleri bilaistisna şahsî kıymetleri, medenî kabiliyetleri
ve ilmî kudretleri ve bilhassa insanî duyguları itibarıle
hint âleminde kendilerine hükümdar olarak hürmet ettirmeği bilmişlerdir.
Alıntı: Tarih II (1931), s. 340 Sayfa kimliği:tarih-2-1931-p0340 Kaynak tarama:TTK Kütüphanesi, tarama sayfası 230 (sol)