Tarih II — sayfa 270

Tarih II: Ortazamanlar · Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti · İstanbul, 1931 · TARİH

istifade etmek istediler. Bu beylerden Hatiroğlu Şerefeddin Mes'ut ve kardeşleri Memlûk Sultanı Beybarsm muzahereti ve Karamanoğullarmın yardımile, İlhanlılar hakimiyetine karşı bir kıyam hareketine taşebbüs ettilerse de mağlûp oldular. Fakat Karamanlıların tamamile itaat altına alınması kabil olamadı. Beybars Anadoludaki bu cereyanlardan istifade etmek maksadile İlhanlılara harp açtı; ve Elbistanda İlhanlılar ordusunu müthiş bir mağlûbiyete oğrattıktan sora, Kayseriye geldi. Muinüddin Pervane, Sultan Keyhusrevi de alarak Tokata çekildi. Beybars Selçuk Devletini putperest tahakkümünden kurtarmak için geldiğini söyliyerek Sultanı ve Pervaneyi Kayseriye davet ettise de, icabet etmediler. Bunun üzerine Beybars Kayseride büyük merasimle Selçuk tahtına cülûs etti (1277). Fakat ordusu çok yıpranmış ve Anadoluda umduğu yardımı görmemişti. Binaenaleyh Kayseride on günlük bir ikametten sora süratle geridöndü. Elbistan harbinde selçuk beylerinin hiç mukavemet göstermeden firar etmeleri ve kendi ordusunun büyük zayiata uğraması İlhan Abaka yı çok hiddetlendirdi. Suriyeye hücuma cesaret edememekle beraber, Anadoluda iki yüz binden fazla adam kestirdi; ve Sultan Gıyaseddinle Pervaneyi beraber alarak Tebrize döndü; orada, Beybarsla gizli münasebetlerde bulunduğunu ileri sürerek Muinüddin Pervaneyi de idam ettirdi (1277). Anadoluda büyük bir nüfuza malik olan Pervanenin idamı, mevcut karışıklıkları bir kat daha artırdı. Selçuk Hükümdarı ve Pervane Tebrize gittikleri esnada, Karamanoğlu Mehmet Bey Anadoluyu ayaklandırmak için yeni bir fırsat buldu: İzzeddin Keykâvusu II. nin çocuklarından olduğunu iddia eden ve selçuk tarihlerinde tezyif için Cimri diye zikredilen birini sultan olarak tanıdı; Konya üzerine yürüyerek zaptetti ve Cimriyi Selçuk tahtına oturttu (1277). Süratle Anadoluya dönen Gıyaseddin Keyhusrev, İlhanlıların yardımile Konyayı gerialdıktan ve Karamanlıları tedip ettikten sora, Develi Karahisar civarındaki harpte Cimriyi katil ve ordusunu perişan etti. Fakat Anadolu Türkmenlerinin bu mütemadi kıyamları, sırf İlhanlıların Kongurtay kumandasındaki askerî kuvvetleri sayesinde bastırılmış olduğundan, Selçuk sultanlarının artık hiçbir nüfuzu kalmamış, Anadolunun muhtelif yerlerindeki türkmen kabileleri beyleri arasında istiklâl hareketleri belirmeğe başlamıştı.
Alıntı: Tarih II (1931), s. 270
Sayfa kimliği: tarih-2-1931-p0270
Kaynak tarama: TTK Kütüphanesi, tarama sayfası 188 (sol)