Tarih II: Ortazamanlar · Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti · İstanbul, 1931 · TARİH
istifade etmek istediler. Bu beylerden Hatiroğlu Şerefeddin Mes'ut ve kardeşleri Memlûk Sultanı Beybarsm muzahereti ve Karamanoğullarmın yardımile, İlhanlılar hakimiyetine karşı bir kıyam hareketine taşebbüs ettilerse de mağlûp
oldular. Fakat Karamanlıların tamamile itaat altına alınması
kabil olamadı. Beybars Anadoludaki bu cereyanlardan istifade etmek maksadile İlhanlılara harp açtı; ve Elbistanda
İlhanlılar ordusunu müthiş bir mağlûbiyete oğrattıktan sora,
Kayseriye geldi. Muinüddin Pervane, Sultan Keyhusrevi de
alarak Tokata çekildi. Beybars Selçuk Devletini putperest
tahakkümünden kurtarmak için geldiğini söyliyerek Sultanı
ve Pervaneyi Kayseriye davet ettise de, icabet etmediler.
Bunun üzerine Beybars Kayseride büyük merasimle Selçuk
tahtına cülûs etti (1277). Fakat ordusu çok yıpranmış ve
Anadoluda umduğu yardımı görmemişti. Binaenaleyh Kayseride on günlük bir ikametten sora süratle geridöndü.
Elbistan harbinde selçuk beylerinin hiç mukavemet göstermeden firar etmeleri ve kendi ordusunun büyük zayiata
uğraması İlhan Abaka yı çok hiddetlendirdi. Suriyeye hücuma
cesaret edememekle beraber, Anadoluda iki yüz binden fazla
adam kestirdi; ve Sultan Gıyaseddinle Pervaneyi beraber alarak
Tebrize döndü; orada, Beybarsla gizli münasebetlerde bulunduğunu ileri sürerek Muinüddin Pervaneyi de idam ettirdi
(1277). Anadoluda büyük bir nüfuza malik olan Pervanenin
idamı, mevcut karışıklıkları bir kat daha artırdı. Selçuk
Hükümdarı ve Pervane Tebrize gittikleri esnada, Karamanoğlu Mehmet Bey Anadoluyu ayaklandırmak için yeni bir
fırsat buldu: İzzeddin Keykâvusu II. nin çocuklarından olduğunu iddia eden ve selçuk tarihlerinde tezyif için Cimri
diye zikredilen birini sultan olarak tanıdı; Konya üzerine
yürüyerek zaptetti ve Cimriyi Selçuk tahtına oturttu (1277).
Süratle Anadoluya dönen Gıyaseddin Keyhusrev, İlhanlıların
yardımile Konyayı gerialdıktan ve Karamanlıları tedip ettikten sora, Develi Karahisar civarındaki harpte Cimriyi katil
ve ordusunu perişan etti. Fakat Anadolu Türkmenlerinin bu
mütemadi kıyamları, sırf İlhanlıların Kongurtay kumandasındaki askerî kuvvetleri sayesinde bastırılmış olduğundan,
Selçuk sultanlarının artık hiçbir nüfuzu kalmamış, Anadolunun muhtelif yerlerindeki türkmen kabileleri beyleri arasında istiklâl hareketleri belirmeğe başlamıştı.
Alıntı: Tarih II (1931), s. 270 Sayfa kimliği:tarih-2-1931-p0270 Kaynak tarama:TTK Kütüphanesi, tarama sayfası 188 (sol)