Tarih I — sayfa 327

ESKİ İTALYA VE ETRUSKLER 327 Neronun ölümünden sora imparator intihabına ordu müessir plmıya başladı. İspanya valisi Galba, Goldeki ordunun ısrarile hemen imparator olmuştu. Fakat Neronun dostlarından Oton bunun aleyhine bir isyan tertip etti. Birçok askerleri kandırdı. Galbayı öldürdüler. Oton, Senatoya kendisini cebren imparator kabul ettirdi. Bu defa Germanya daki ordu isyan etti. Kendi kumandanları Vitelliyüs ü imparator ilân ettiler. Vitelliyüsün orduları Gol kıt'asmı ve Alpleri geçerek Romaya yürümeye başladı. Dissiplinden mahrum olan bu ordular, yolda geçtikleri bütün yerleri yağma ediyorlardı. Oton mağlûp oldu ve kendisini öldürdü. Vitelliyüs Romaya girdi. Birçok vahşetler ikama başladı. Birçok rezaletler yaptı. Bu defa, şark ordusu isyan etti. Kendi kumandam Vespasiyen i imparator ilân etti. Tuna ordusu da buna iltihak etti ve Roma üzerine yürüdü. Vitelliyüs korkarak saklandı. Bununla beraber taraftarları Roma sokaklarında kanlı muharebeler L ; yaptılar. Nihayet Vitelliyüs taraftarları mağlûp oldu. Kendisi i:-; f i' yakalandı ve öldürüldü. 1' i- i; 5. FLAVİLER SALTANATI VESPASİYEN Vespasiyene, Flaviyüs ve Pasıyanüs denirdi. Teşkil ettiği ' hanedana da Flavüer denirdi. Flavi Vespasiyen Sabinli idi; eyi bir asker ve idare adamı idi. Asayişi iade etti. Seleflerinin israfile harap olan hazineyi zengin yaptı, adaleti temin etti. Basit, mütevazı ve namuslu bir hayat yaşardı. Bunun zamanında Palestin ve Yahudiler tamamen Romanın hakimiyeti altına girdi. TİTÜS Vespasiyen öldü (M.S. 79). Oğlu Tüüs imoldu. Kendisi için beslenilen ilk endişeleri bertaraf etti. Eyi, temiz ve namuslu bir idare takip etti. Fakat az yaşadı. Bu devirde Romanın mühim birçok mebanisi, heykelleri yangınlarla yandı. Veba hastalığı Romalıları mahvediyordu. DOMİSİYEN Titüsten sora imparator olan kardeşi Domisiyen, gayet şeni bir zalimdi. Yapmadığı vahşet kalmamıştı. Nihayet bizzat sarayının içinde adamları tarafından öldürüldü. Merkezdeki bu şenaatlere rağ