Tarih I — sayfa 227

EGE HAVZASI 227 Siyasî hayatta, halk meclisi ne ise, adlî hayatta da, bu mahkeme, o idi. Atinalılara ve müttefiklerine ait bütün mühim davaları görürdü. ATIMA Mahkemede, müddeiumumi vazifesini her^S^NDEO^VANA: vatandaş görürdü. Mahkeme SIL GÖRÜLÜRDÜ o^unde herkes, davasını kendisi ederdi Avukatlık meçhuldü. Maamafih, san'- müdafaa m I atten bir adama müracaatle bir nutuk alınır ve mahkeme önünde ezberden söylenirdi. Müdafaa için zaman muayyendi. Şahitler v e nutuklar dinlendikten sora, reis meseleyi reye kor, mahkeme azası fikirlerini bir çömleğe beyaz veya siyah çakıl atmakla bildirirlerdi. Beyaz, beraet, siyah, mahkûmiyetti. Bu mahkemeler, zamanımızdaki jürilere benzer. Adetlerinin çok olması, azasının cehaletini izale edemezdi. Kararlar, siyasî cereyanların tesiri altında kalırdı. Atina gibi demokrat bir hükümette vatanVERGILER daşların hepsi az çok bir memurdu. Bundan dolayı hepsi devletten aylık alırdı. Devlet hazinesi, şu halde 20,000 den fazla insana bakmıya mecburdu. Bu masrafları kapayabilmek için ağır vergiler koymak icap etti. Bunun için Atina, müttefiklerinden aldığı vergiyi çoğalttı. Bundan başka gümrüklerden, meteklerden ve mahkemelerin hükmettiği cezalardan da varidat alıyordu. Zengin vatandaşlar fevkalâde vergiye tâbi idi. Tiyatroların v e bazı umumî bayramların masraflarını bunlar çekerlerdi. Bundan başka gemi tayfalarını da zenginler tutarlardı. VATAN FIKRI ^ asırda Atinalı, bugünkünden ziyade, DEMAGOKLAR devlet işile uğraşırdı. Muhtelif meclisler azası, hâkim sıfatile boş vakti kalmadıktan başka çalışma zamanlarını da sitenin hizmetine sarfetmiye mecburdu. İster istemez siyasî vasıflar kazanıyordu. Bu sayede vatan ve müttefiklerine ait işlerde dikkatli bir vatandaş oluyordu. Bununla beraber nazarî olarak hâkim olan Atina halkı filiyatta demagoklarm idaresinde idi. Demagok, halkı idare edenler demektir. Bunlar, sitenin, ya, en kabiliyetlileri veyahut en harisleri idi. Bunların başlıca vasıtaları belâgat idi. Zira meclis, nutuksuz hiçbir şeye karar veremiyordu. Komik