Tarih I — sayfa 168

168 TARIH Bundan sora Medya büyük bir ihtilâl neticesinde baştanbaşa yağma ve tamamile tahrip edildi. Medya bu felâketler içinde varlığını kaybetmedi. Bilâkis daha soraki bir inkişafa hazırlanıyordu. ARBAK Metler Asurlulann tahâkkümü altında kaldıkları sırada içlerinden Arhak ( Asker beyi, başbuğ, er beyi, yahut er bey) unvanını taşıyan bir kumandan çıktı. Bu adam, Metleri yüksek idaresi altında birleştirerek Asurlulara isyan etti; ve Asura yürüdü. Muvakkaten Nınovayı işgal etti (M. E. 788). Yunan müelliflerinden Kinitli Sitezya (Ctesias>ya göre Büyük Met İmparatorluğu (Arbak) la beraber ortaya çıkar- ve ondan sora Kurusun, yani ?lk îran Devletini tesis eden Keyhusrevin zamanına kadar devam eder. Son bir asır zarfında yapılan tetkikler Sitezyanın Arbak Hanedanı diye zaptettiği isimlerin muayyen bir hükümdar ailesini temsil etmediğini göstermiştir. Bu isimler Medya dahilinde bazı küçük ve mahallî beyhkleri idare eden muhtelif reislere aittir. JVIedya Devleti Arbakm vefatından 56 sene sora Dayakko adında biri tarafından tesis edildi. Arbak, M. E. 764 senesinde ölmüştür. DAYAKKO Dayakko hükümdar hanedanına mensup değildi. Kendisi kabileler arasında derin bir adalet ve hakşinashk duygusile mütehassis bir adam diye tanındı. Metler, onu hükümdarlığa intihap ettiler. Hangmatananm, (Ekbatan - Hemedan) Metlerce payitaht ittihaz edilmesi Dayakkonun intihabından soradır. Milletinin ruhuna nüfuz etmeği bilmiş olan bu adam, hükümdarlık zamanını (M. E. 708-655) met kabilelerinin müttehit bir millet halinde birleşmesini temine hasretti. fAsurlular bu esnada bütün faaliyetlerile Elamı ve Babili ortadan kaldırmaya, buraları -kendi memleketlerinin hududu içine almaya çalışıyorlardı. Metler aleyhinde yaptıkları yegâne hareket bir aralık Ellipi (Kirmanşah) tarafına tecavüz etmek oldu. Memleketin diğer tarafları yarım asır sükûnunu muhafaza etmişti. Bununla beraber Medya tam_ bir istiklâl kazanabilmiş değildi; Dayakko az çok kuvvetli bir devlet esası vücuda getirmesine rağmen, memleketi Asurlulara verdiği vergiden kurtarmaya muvaffak olamamıştı.^