Tarih II: Ortazamanlar · Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti · İstanbul, 1931 · ESKİZAMANDAN ORTAZAMANA GİRERKEN
yavaş site reisleri kıralların yerine kaim oldu. M. E. II.
asırda artık her site reisi kendi başına bir kıral idi.
VersengetoriJcs in babasını kırallığın tesisine teşebbüs
ettiği için idama mahkûm etmişlerdi.
Gollülerin parası, Foçalıların parasının taklidinden başka
bir şey değildi. Cenubî Golde Foçalılar tesis ettikleri Massili
(Marsilya) kolonisi vasıtasile büyük medenî tesir yapmışlardır.
. . Gollüler başlıca iki türlü allahlara taparlardı :
GOLLÜLERIN DINI y e r a l l a h l a n v e g ö k a l l a h l a r ı . yer allahlarınm başlıcası Yer-ana idi. Yer-ana hayat ve ölüm ilâhesi idi.
Gollüler bu ilâheye bir allah-baba terfik ederlerdi. Su allahlarının da ehemmiyetli mevkileri vardı.
Gollüler meşe gibi bazı ağaçlara ve bilhassa bazı su kaynaklarına eyilik allahları, meyanında ülûhiyet atfederlerdi.
Bellibaşlı gök allahları gökgürültüsü Allahı Taran ve
Güneş Allahı Belen ve harp Allahı Esüs idi.
Fakat Gollülerin asıl millî Allahı Tötates idi. Romanın fethinden sora Tötates Merküre ve diğer gol allahları da Roma
Panteonundaki allahlara çevrildiler. Gollülerin din merkezleri
Orleana yakın büyük bir ormanda bulunuyordu.
Gollülerin papazlarına Druit 1er derlerdi. Druitler kuvvetli
bir sınıf (kast) teşkil ediyorlardı. Bu sınıfın bütün Golün büyük
papazı makamında bir tek reisi vardı. Druitler ayni zamanda
hem papaz, hem hâkim ve hem de âlim idiler. Âlimler resmî
mürebbiler idiler; gençlere verdikleri ahlâk terbiyesi şu üç
emirde hulâsa edilebilir: "Allahları tazim et, hiçbir fenalık
yapma, mert ol !.„
2. ROMA G ALYASİ [l]
rEDimv.™ «p 1 • a s r a doğru iki tehlike Golü tehdit
V>C.KIM£.IVLIE.K VJt. . . , _ . _
ROMA ediyordu. Germenler ve Roma.
Kimriler ve Tötonlar Reni geçtiler (M. E.
109-102). Bu tarihlerde Romalılar da cenubî Gole ayak basmışlardı.
Romalılar Alp ve Pirene dağları arasında sahil boyunca
bir vilâyet teşkil ettiler "Gol Transalpin,,. Bu vilâyetin merkezi Narbon şehri idi.
[1] Galya = Gol
Alıntı: Tarih II (1931), numarasız sayfa (tarama 27r) Sayfa kimliği:tarih-2-1931-u026r Kaynak tarama:TTK Kütüphanesi, tarama sayfası 27 (sağ)