Tarih II — sayfa 311

sora Timur, bir vesile ile Buharaya sahip oldu. Herata yürüdü, orasını da zaptetti; Herat, büyük bir payitaht idi ; 250,000 nüfusu, yüzlerce mektebi, hamamı ve 10,000 kadar dükkânı, (Bu tarihte Londra ve Parisin herbirinin 60,000 den fazla ahalisi yoktu. Tarih, onlarda hamam olduğundan ise bahsetmez) birçok yeldeğirmenleri vardı. Bu hareketler küçük olmakla beraber, Timurun eşsiz bir reis ve kendini tehdit edenleri derhal parçalamıya hazır bir kumandan olduğunu tanıtmıya yaradı. Bu tarihte garpta İlhanlılar Devleti çökmüş, BU SİKADA TİMUR m e m ieketi anarşi içinde; Çinde Kubilây sü^ I T l ^ J ^ lâlesi kovulmuş, Moğollar şimale, eski vatanFINDAKI VAZIYET ^ ^ ç e k ü m i ş _ Ç i n d 6 ) ç i n milliyetçiliği uyanmış ve Çagatayoğulları, Timur tarafından Almalık civarındaki dağlara atılmış bulunuyordu (1375) . 1370-1380 tarihleri arasında eski Moğol İmparatorluğunun dörtte üçü haritadan silinmiş ve fakat, dörtte biri ve en korkuncu ayakta olup bu da Timur ülkesinin şimalindeki Altınordu Devleti idi. Bu devlette yalnız hükümdar ailesi Moğoldu. Üst tarafı Kıpçak, Kanıklı, Kazak, Kırgız, Bulgar, Alan hulâsa Avrupalıların Sit umumî namı altında yadettikleri Türklerdi. Bu Türkler Timurun mensup olduğu Türklerle akraba idiler. Bunlar para kesiyorlar ve kâğıt yapıyorlardı. Ruslar bunların emirleri altında haraca bağlı idiler. Avrupanm siyasî muvazenesini tutan bu Altınordu Türkleri idi. Altınordu, yegâne muvaffakıyetsizliğe Moskova Prensi Dimitri tarafından duçar edilmiş ve Dimitri, 150,000 kişilik bir ordu toplayarak Don ırmağı üzerinde Altmorduya galebe çalmıştı. Bu tarihte Kırım Hanı bulunan Toktamış TOKTAMIŞIN İLTİ- adında bir Moğol Prensi Altınordu Hanı CASI VE TİMURUN U r u s u n 0 ğ i u n u öldürerek Timura iltica etti. î ™™» ™ 1 ' U r u s " T o k t a m ' Ş ' , e S " m . ^ ^ i ğ i takdirde OLUŞU harbedeceğini, bir sefir göndererek Tımura bildirdi. Timur sefire şu cevabı verdi: "Toktamış, benim himayeme girdi, onu size karşı müdafaa edece