Tarih II: Ortazamanlar · Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti · İstanbul, 1931 · TARİH
tü. Bu istilâ hareketile Şimalî Hindistandaki racalar zayıflamış ve birçok ganaim alınmış ve müstakbel fütuhat için zemin hazırlanmıştı. Bu ganaimle, Gazne şehri mühim bir
müslüman Türk merkezi oldu. Mahmudun sarayında çalışan
âlim ve şairler arasında Harzemli Elbiruni isimli bir Türkün
o vakit Hindistan hakkında yaptığı tetkikler ve yazdığı kitaplar garp âlimlerince muhtelif lisanlara tercüme olunmuş
ve ancak bu vasıta ile o vakitki Hint ahvali öğrenilebilmiştir.
Elbiruni, bütün garbın ilk hakikî âlimi sayılmaktadır. Hint
felsefe ve tefekkürünü ve Hint dünyasını hakikî çehresile
bütün dünyaya tanıtan Elbiruni olmuştur.
Elbiruni, Hintlileri, dünyanın diğer milletlerile temas
etmedikleri ve haricî âlemi bilmedikleri, barbar addettikleri
diğer insanlarla münasebette bulunmadıkları için şiddetle
muaheze eder.
Elbiruni X. asırda Hindistan ahvalini şu suretle tasvir
etmektedir:
"Memleket birçok devletlere ayrılmıştı. Bunlar ekseriya biribirlerile muharebe ederlerdi. Başlıca devletler, Kişmir, Sint,
Malva ve Kanoç idi. Kastlar ve Kastlar arasında farklar vardı.
Ebeveyn, küçük yaşta çocuklarını evlendirirler; yalnız koca
tarafı, karısına bir hediye verirdi. Kocası ölen kadın ebedî
olarak dul kalmağa mahkûmdu. Halk, birçok ilâhlara tapardı...
Hintlilerin örf ve âdetleri fazilet ve eyiliğe müstenit idi.
Herkes kanun nazarında müsavi değildi. Brahmanlar (din
rüesası) idam cezasına çarpılamazdı. Bir cürüm işliyen
brahman oruç tutmak, ibadet etmek ve hayır işlemekle
cezasını çekerdi. Hırsızlık, çalınan malın kıymetine göre
cezalandırılırdı; bazan hırsızın bir uzvu kesilirdi. Kıral, ziraat
hasılatının altıda birini alırdı. San'atkârlar, tüccarlar, varidatlarına göre vergi verirlerdi. Brahmanlar her türlü vergiden
muaf idiler. Heryerde tasvirlere tapılırdı, memlekette sayısız
mabet vardı. Dul kadınların tekrar evlenmesi memnudu. Kadınların, kendilerini ölen kocalarile birlikte yakmaları âdetti...,,
GORLULAR DEVRI G a z n e î i l e r e h a l e f olan Gorlular [1] sülâlesi
zamanında Gorlu Muizzüddin Delhi şimalinde Panipat ovasında Acmir-Kanoç Racasına karşı kazandığı
[1] Gor, Herat ile Gazne arasındaki dağlık mmtakadır. Buralarda
yaşıyan Türklere, mıntakalarına nispetle Gorlular denir. Gorlular, XI.
asrın bidayetine kadar islâmiyeti kabul etmemişlerdi.
Alıntı: Tarih II (1931), s. 294 Sayfa kimliği:tarih-2-1931-p0294 Kaynak tarama:TTK Kütüphanesi, tarama sayfası 202 (sol)