Tarih II: Ortazamanlar · Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti · İstanbul, 1931 · TARİH
kuvvetli yerli hükümdar olan Çipal ile harbederek 979 da
onu da mağlûp eyledi ki, bu, Gaznelilerin Hint istilâsına bir
başlangıçtır. Sevük Tekin filen Samanoğullarından daha kuvvetli bir devletin başında bulunuyordu (Harita. 27). fakat zahiren onları metbu tanıyordu. Karahanlıların ilk hücumlarında
Samanoğullarına yardım ettiği gibi Horasandaki bir isyanı
da bastı rarak oranın valiliğini elde etti ve Nasıreddin unvanını aldı. Oğlu Mahmud a. da Nişabur şehrini verdirdi. Artık
Samanoğulları Devleti filen onun nüfuzu altında bulunuyordu.
Sevük Tekinin vefatı üzerine (997) küçük
GIZNEULER Î İ U 1 S m a U y e r İ n e ¿e, kardeşi
DEVLETININ YÜK- M a h m u d a karşı mevkiini muhafaza edeSELMESI medi. Yine o yıl içinde tahta geçen Mahmut,
Gaznelilerin en kudretli hükümdarıdır. Samanoğulları Devleti münkariz olduktan sora Horasanda
kuvvetle yerleşti; Maveraünnehri Karahanlıların elinden
tamamen alamamakla beraber, Irakı Acemi, Harzemi zaptetti ; Hindistana on yedi defa sefer ederek büyük zaferler
kazandı; Pençap, Multan ve Sindin bir kısmı doğrudan
doğruya idaresine geçti; birtakım yerli hint devletleri onu
metbu olarak tanıdılar. Gazneliler Devleti, Mahmudun zamanında büyük bir imparatorluk şeklini almıştı. Dinî siyasetinde Sünniliği esas olarak kabul eden Mahmudun Abbasî
halifelerde münasebeti de gayet dostane idi.
Mahmudun 1030 da vefatından sora kard e ş İ mağlûp ederek tahta geçen
INHITAT VE INKı- MESUT> cesur bir asker, fakat fena bir idare
RAZı adamıydı. Yanlış hareketlerde civar devletleri ve kendi devletinin büyük adamlarını kendi aleyhine çevirdi. Daha Mahmut zamanında bazı
isyan hareketleri yapmış olan selçuk reislerine karşı yanlış
bir siyaset takip etti. Günden güne kuvvetlenen selçuk reisleri gazne ordularile muhtelif harpler yaptılar. Horasanın
bazı şehirlerini zaptettiler. Bunun üzerine, Selçuklular gailesini kat'î surette bitirmek maksadile Sultan Mesut büyük
bir ordu ile Selçuklulara karşı yürüdü; Tuğrul ve Çakır
Beyler kumandasındaki selçuk kuvveti ümitsiz bir harbi
kabule mecbur kaldı. Fakat Gazne ümerasından bazıları
Alıntı: Tarih II (1931), s. 188 Sayfa kimliği:tarih-2-1931-p0188 Kaynak tarama:TTK Kütüphanesi, tarama sayfası 136 (sol)