Tarih II — sayfa 29

ıV ASYADA AKHUNLAR DEVLETI DEVLET KURDUK- B u T ü r k l e r > 4 2 4 tarihinde yurtlarını terkedeLARı MıNTAKA r e k evvelâ Siriderya havalisine daha sora Garbî Türkeli ve Şimalî Afganistan mıntakasına gelmiş ve buralarda yerleşmişlerdi (Harita. 4). Milâdî V. asır ortalarına doğru Akhunlar, hudutlarını tevsi ederek Çin Türkelinden İrana kadar uzanan bir Türk Devleti kurmuşlardır [1]. Akhunlar bilâhare Hindistanın Pençap kıt'asmı da istilâ etmişlerdir. Akhun Devleti, iki kısımdan terekküp ediyordu: Şimalî ve Cenubî. Şimalî kısmının merkezi, Şimalî Afganistanda Kunduz civarında idi. Cenubî kısmının merkezi de Pençap kıt'asında idi. Milâdî 525 tarihine doğru şimaldeki Akhunlar Hanı Aksungar, cenuptakilerin hükümdarı ise Toraman isimlerini taşıyorlardı. Cenup hanlarının şimal kısımlarındaki hanlara tâbi oldukları tahmin olunur. SIYASET VE Akhun hanları, komşuları İran hükümdarNÜFUZ larile siyasî münasebetlerde bulunuyorlar, ve Iranın dahilî siyasetine tesir ediyorlardı. Akhunlar, Hindistanda da büyük kuvvet kazanmışlardı. INKıRAZ Akhunların devleti, uzun müddet payidar olmadı. Sebebi VII. asır ortalarında (652) Ortaasyada siyasî hakimiyetin Tukyu Türklerinin eline geçmesi ve garp hudutlarında da İran Sasanilerinin kuvvetlenmeleri olmuştur. Bu iki devlet (Tukyular - Sasaniler) ittifak [1] Bunlara Çin membalarında Hua: Yunan eserlerinde Akhun ve Eftalit, arap tarihlerinde ise Heyatile ismi verilmiştir.