Tarih I — sayfa 283

ESKI ITALYA VE ETRÜKSLER 283 di. Roma, buna müsaade etmedi. Böyle bir müdahaleyi harp sebebi yapacağını bildirdi. Kartaca Sardinya adasından vazgeçti. Romalılar, Sardinyanın sahillerini işgal ettiler. Dahili işgal için uzun ve kanh mücadeleler oldu. Nihayet buna muvaffak olundu. Bu esnada Korsika adasını da işgale çalışıyorlardı. Uzun muharebelerden sora, yerli halk ile musalâha yapıldı. Adanın dahil kısmı yerh kabilelere bırakıldı. Sahillerim Romalılar aldılar. Bu suretle Roma, Sicilya, Sardinya ve Korsikaadalarını, zaptederek, Tyrrhen meselesini halletmiş oldu. 4. ROMA VE GOLLÜLER Romalılar, Kartacalılarla meşgul iken, şimalî îtalyahlar ve Gollüler ile gayet müdebbirane bir siyaset takip etti. Bunların husumetlerini celbetmemeye çalıştı. Fakat, Romalılara karşı, tecavüz eden ve Gollülerin komşusu olan Ligürler ile yapılan bir harp muhasamaya sebep oldu. Ligürler ilk zamanlarda Romalıları mağlûp etti. Roma tekrar bir kuvvetli ordu gönderdi. Ligürler, mutavaat etti. Roma kuvvetleri Sisalperie dayandı. Tehlikeyi gören Gollüler bütün civar halkı da ayaklandırarak tecavüz ettiler. Cenubî Etrüryeyl aldılar; fakat, büyük, bir muharebe yaptılar (M. E. 225). Müthiş bir hezimete uğradılar. Romalılar Apenin dağlarını geçtiler, bütün Sizalpen kıt'asmı işgal ettiler. Nihayet, süvari kıt'aları ile Müan zaptolundu. Romalılar bu feühlerini Venet'e ve îlliryaya kadar götürdüler. Bu suretle bütün Şimalî îtalya Romanın hakimiyetine girdi. 5. YENİ BİR HARBE HAZİRLİK KARTACALILAR İSYANDA Sardinyanın zaptı Kartacalıları çok müteessir etmişti. Bilhassa Hamilkar hemşerilerini Romalılardan intikama teşvik ediyordu. Fakat Romanın Şimalî îtalya ve Sicilya muvaffakiyetleri Kartacalıları çok korkutmuştu. Hamilkar îber Yarımadasını zaptederek o yoldan Romayı tehdide karar verdi. Kartacahlar bu yolu elde ederek ilk harpte kaybettiklerini telâfi edeceklerini ümit ediyorlardı; çünkü