Tarih I — sayfa 242

242 TARIH t ^ Yunanlılar, Ksenefonun nutuklarile, canlanarak, Anadolu şark dağlarından kaçarak, pek az kısmı, dört aylık meşekkatten sora, Karadeniz kıyılarına gelebildiler. Sahili görünce sevinçlerinden "^Talaşa ! Talaşa,, deniz ! deniz ! diye bağrıştılar. Bu kaçış, tarihte Onbinlerin kaçışı diye şöhret almıştır. 2. TEP'İN TEFEVVUKU fM. E. 361-371) II İsparta, deniz tefevvukunu kaybettikten sora, asıl Yunanda da hakimiyetini kaybetti. Tep, İsparta tazyikından kurtulur kurtulmaz tefevvuku eline aldı. Bu seri yükselmeyi, Pelopidas ve Epaminondas isminde iki adam temin etti. Pelopidas, Tepli idi. Tep'i kurtaranlar arasında idi. Çok cesur olan Pelopidas müteşebbis bir asker idi. Siyasetin idaresini dostu Epaminondasa bırakmıştı. Epaminondas mükemmel bir devlet adamı idi; İsparta Beotayaya 10.000 kişilik bir ordu gönderdi. Fakat bu ordu, tamamen mağlûp edildi. Muharebede çok Ispartalı telef oldu. Merkezî Yunanda İsparta hakimiyeti nihayet buldu. Bundan sora Tep taarruza geçerek Peloponez kıt'asını ayaklandırdı. Epaminondas Peloponez kıt'asında nüfuzunu tesis etti ve İsparta duvarları önünde göründü. Fakat, İsparta Kiralı Ajezilasın şiddet ve cesareti sayesinde İsparta kurtuldu. Epaminondas, Argıtta bir muharebede düşmanları mağlûp ettise de, kendisi de maktul düştü (M.E.362). îki sene evel dostu Pelopidas dahi Tesalyayı kurtarmak isterken bir muharebede ölmüştü. îki büyük adamını kaybeden Tep, Yunan kıt'asmdaki hakimiyetini hemen kaybetti. Bu hakimiyet, Ispartaya değil, Atinaya geçti. 3. YUNAN SİYASÎ MEVCUDİYETİNİN SONU M. E. IV üncü asrın ilk yarısında, Atinanın nüfuzu tekrar canlandı; İsparta ve Tep arasındaki rekabetten istifade ederek, bazan birile ve bazan diğerile ittifak etti. Ayni zamanda