Tarih I — sayfa 126

Tarih I: Tarihtenevelki Zamanlar ve Eski Zamanlar · Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti · İstanbul, 1931 · TARİH

126 TARIH lüi I i! ji i yavaş yazı tekemmül ve tenevvü etti. Mısırda papirüs şıktı. Çabuk yazmak için, yalnız harfler, kabul ettiler. Yavaş deni'•İl- len yüksek ve geniş saplı nebatın sapını, ince levhalar halinde kesip yanyana koydular. Bu ilk tabaka oldu. Muhtelif tabakaları zamkla yapıştırıp üstüste koydular. Bu suretle esmer bir mukavva elde ederek üstüne yontulmuş kamış ile ve isten yapılmış bir mürekkeple yazı yazdılar. Yazıyı sağdan sola yazarlardı. Bundan sora, kitaplar meydana çıktı. Mısırlılar, bu kitapları, "ruhun ilâçları haznesi,, dedikleri kütüphanelerde topladılar. Mısırlılar çok geveze idiler. Nesir ve nazım olarak çok r söylemişler ve çok yazmışlardır. Yazıları mabetlerdeki taş levhalarda ve papirüsler üzerinde okunmuştur. Okunan bu yazılara göre, mısır edebiyatı, ilk Fir'avunlar devrinde ve sureti umumiyede dinî bir mahiyette görülür. Fakat zaman zaman ruhları isyan eden bazılarının, cemiyet hayatının sevinçli ve kederli her türlü safhasına ait lâik edebiyat nümuI i nelerine de tesadüf olunur. Mısırda musiki hayatı ve şiir usulü hakkında esaslı malûmat yoktur. Bununla beraber harp ve flüt çalarak taganni i ettikleri anlaşılıyor. Sümer, Akat ve Elamda çoktan keşif ve tatbik olunan ilimler. Mısırda da inkişaf bulmuştur. Hesap, hendese, kosmoğrafya ilimleri. Mısırda arazi, bina ve din ihtiyaçları icabı olarak terakki etmişti. Tıbba ait kitaplar da bulunmuştur. Bu kitaplar, Ikesuslar devrinden kalmıştır. Her türlü ilimde, ileri gidenler papazlardı. Alim, doktor v.s. hep onlardı. "Mısırlıların edebî ve san'atkârane işlerinde sırf muhayyilenin eserine ender tesadüf olunur. "Mısırda san'at, ilim, edebiyat din ve devlet hizmetine hasrolunmuştu. Mısır medeniyetinin farik alâmeti budur. "Ruhî edebiyat, mücerret tefekkür, sırf ilmî taharriyat, san'at için san'at ve müstakil hars eski Mısırda nadirdir. Mısırın büyük eserleri umumî ve müşterektir. Bu eserler, muayyen bir san'at usulüne tâbi olarak yapılmışlardır. Bu usulde dinî yahut içtimaî maksatlar esas idi. îşte Mısırın bu kayitli san'at zevki (Esthetique) ekseriya yüksek san'atkârlarm ihtira sahasını tahdit etmiştir.,,
Alıntı: Tarih I (1931), s. 126
Sayfa kimliği: tarih-1-1931-p0126
Kaynak tarama: TTK Kütüphanesi, tarama sayfası 101 (sol)